 |
Çocuğunuz için oyuncak seçerken, onun yaşı dışında göz önünde bulundurabileceğiniz başka kriterler de var. Örneğin her oyuncak, çocuğun başka bir özelliğinin gelişimine katkıda bulunur. Bu yüzden oyuncak alırken bu çeşitliliğe de dikkat etmelisiniz.
Çocuklar ne çok oynarlar değil mi? Bazen yetişkinler olarak onların bu bitip tükenmeyen oyunlarının amaçsız aktiviteler olduğunu düşünürüz. Ama onlar aynı fikirde değildir. Oyun oynarken sanki dünyanın en önemli işini yapıyormuşcasına meşguldürler. Seslendiğinizde duymazlar veya "şimdi gelemem şu anda oynuyorum, görmüyor musun?" diye azarlayıverirler sizi. O sabahtan akşama dek süren oyunlar hiç bitmez!
Biz her ne kadar ciddiye almasak da onlar haklıdır. Gerçekten de kendi ruhsal gelişimleri için çok ciddi bir etkinlik halindedirler. Oldukça yoğun bir öğrenme süreci içindedirler. 17 yaşına gelmiş bir insanın, o ana dek öğrendikleri araştırıldığında 4 yaşına kadar öğrendiklerinin yüzde 50'sini öğrendiği, 8 yaşına kadar ise yüzde 80'ini öğrendiği anlaşılmıştır. O halde oyun denilen bu doğal öğrenme ortamını biz de onlar kadar ciddiye almak durumundayız. Biz yetişkinlere düşen ise onların oyunlarına gereken saygıyı göstermek, zaman zaman onlarla birlikte oynayarak yetenek ve gelişimlerine katkıda bulunmak ve doğru zamanda doğru oyuncaklarla karşılaşmalarına fırsat sağlamaya çalışmaktır. İşte hangi temel oyuncakların, çocuklarınıza ne gibi katkılar sağladığını aşağıda bulabilirsiniz:
Beşik üstüne asılan oyuncaklar: Bebeğinizin belki de ilk ses çıkaran oyuncağı bu olacak. Bu oyuncaklar bebeğinizi, oyuncaklara uzanmaya ve yakalamaya teşvik eder. Göz ve el koordinasyonunu geliştirir. Sebep-sonuç ilişkisini öğrenmeye başlamasını sağlar.
Peluş oyuncaklar: Bebeğinizin özellikle 1 yaşından itibaren bir bağlanma nesnesine ihtiyacı vardır ve yumuşak bir oyuncak ayı, yatağında kendini güvende hissetmesini sağlar.
Oyun hamuru: Küçük kas gelişimini sağlar, el becerilerini geliştirir ve çocukta yaratıcılığı artırır. Çocuklarınızın oyun hamurundan yaptıklarını saklamanız da aynı zamanda kendine güvenini geliştirir.
Bisiklet: Büyük kas gelişimini sağlar.
Telefon: Dil gelişimini artırır, sosyalleşme becerilerini geliştirir ve yaratıcı fikirlere ön ayak olur. İletişim becerilerini artırması ve verdiği keyfi düşününce hemen hemen her çocuğun olmazsa olmazıdır.
Tahta puzzlelar içinde harfler ve sayılar: Okuma ve konuşma becerilerini keyifli bir yolla artırarak çocuğunuzun algı ve kavrama becerilerini geliştirir.
Top: Top oyunları karşılıklı etkileşim, iletişim, sıra bekleme gibi sosyal becerilerin gelişmesi açısından da faydalıdır. Emekleyen bir bebek topu kovalamaktan büyük zevk alır. Yeni yürümeye başlayan bir bebek ise onu yuvarlar ve yakalamaya çalışır. Daha büyük çocuk ise ayaklarıyla vurabileceği, atabileceği organize oyunlardan hoşlanır.
Legolar: Çocuklar kendilerine hazır sunulmayan, inşa edecekleri oyuncaklarla daha uzun süre oynar. Çünkü bu tür oyunlarda deneme-yanılma metodunu kullanırlar. Önlerine konulan malzemenin yöneticisidirler ve çabalarının sonucunda ortaya çıkan ürün onlara zafer duygusu verir. Büyüklerin bir şeye benzetemediği bir şekil, çocuk için bir ev veya araba olabilir. Lego türü geçmeli oyuncakları birbirine geçip çıkarmak kaslara egemen olmayı, bu da çocuğun duyu-hareket açısından gelişmesini sağlar. Çeşit çeşit biçimler yaratmak, modelleri yeniden kurmak çocuğun düş gücünü çalıştırır ve algılama duyusunu geliştirmede önemli rol oynar. Bir şeyler kurmaya dayanan bütün oyuncaklar veya oyunlar zekâyı çalıştırır.
Anne-babaya düşen görevler
- Çocuğunuza, evde kendisinin oynayabileceği, oyuncaklarını koyabileceği bir köşe hazırlayın.
- Bu köşeyi, oyuncaklarını rahatça alabileceği, oynamak istediğini seçebileceği ve geri koyabileceği şekilde düzenleyin.
- Bu köşede oyuncak sepeti veya oyuncak kutusu, minderler veya çocuğun boyuna uygun sandalyeler bulundurabilirsiniz.
- Çocuğa kendi oyuncaklarından kendisinin sorumlu olduğu, yavaş bir geçişle öğretilmelidir. İlk zamanlarda oyuncakları birlikte toplamak bu geçişi sağlar.
- Çocuk oyun sürecinden birden koparılmamalıdır. Oyununu bitirmesi için ona zaman tanıyın.
- Anne-baba olarak çocuğunuzu oyuna cesaretlendirin, onlara yeni oyunlar öğretin ve çocuğunuz oyun oynarken ona eşlik edin. Anne-babayla oynanan oyun, çocuğa çıktığı keşif yolculuklarında güven verir.
- Sizlerin sıcak yaklaşımınız, onunla sık sık oynamanız ve ilgilenmeniz çocuğunuzun daha sağlıklı gelişmesini ve becerileri daha iyi kazanmasını sağlar.
- Çocuğunuza oyun sırasında, kendi kararlarını kendisinin vermesi için olanaklar sağlayın ve aşırı zorlamalardan kaçının.
- Alınan oyuncak yeterli miktarda olmalı, kardeş/arkadaş kıskançlıklarını göz önünde bulundurmayı ihmal etmeyin.
- Oyuncak seçiminde, oyuncağın çocuğun hangi gelişim alanına hitap ettiğini göz önünde bulundurun ve çocuğunuzun yaşına, gelişim düzeyine uygun oyuncakları seçmeye özen gösterin.
- Çocuğunuzun seçim yapabilme yetisini geliştirebilmek için, kendi oyuncağını kendisinin seçmesine ve sizinle oynamak istediği oyunu kendisinin seçmesine fırsat verin.
|
  |